Елдік мұрат пен жасампаздық жылнамасы

Уақыт – ең әділ төреші. Тарих белестерінде тұтас халықтың тағдырын шешетін, мемлекеттің бағыт-бағдарын айқындайтын шешуші кезеңдер болады. Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаев ел тізгінін ұстаған жеті жыл – Қазақстан шежіресіндегі ең күрделі, сонымен бірге ең жасампаз кезеңдердің бірі ретінде таңбаланары хақ. Бұл жылдар жер бетін жайлаған пандемиямен, жаһандық геосаяси тұрақсыздықпен және ішкі саяси-экономикалық жаңғыру қажеттілігімен тұспа-тұс келді. Осындай сын сағаттарда Президентіміз сабыр мен терең парасаттың үлгісін танытып, мемлекет кемесін Уақыттың буырқанған теңізінен аман алып шығып, дамудың жаңа арнасына салды.

Жақында Үкімет басшысы Олжас Бектеновтің «Егемен Қазақстан» газетінде жарияланған «Жасампаздыққа жетелеген жеті жыл» атты ауқымды мақаласын мұқият оқып шықтым. Онда келтірілген деректер мен цифрлар – атқарушы биліктің жеті жылдық белестегі есебі ғана емес, бұл Мемлекет басшысы белгілеген стратегиялық бағыттың нақты жемісі. Аға буын өкілі ретінде мені бұл жетістіктердің цифрлық көрсеткіштерінен бұрын, оның халықтың әлеуметтік көңіл-күйіне, елдің рухына және ұрпақтар сабақтастығына, әсіресе, өзіміздің Түркістан облысы сияқты стратегиялық маңызы бар өңірлердің тыныс-тіршілігіне тигізген әсері көбірек толғандырады.

 

Экономикалық егемендік және Түркістанның жаңа келбеті

Президент Қасым-Жомарт Тоқаевтың экономикалық саясатының басты өзегі – жалаң ұран мен популизмнен арылып, нақты нәтижеге жұмыс істеу. Олжас Бектенов өз мақаласында 2025 жылдың қорытындысы бойынша Қазақстанның жалпы ішкі өнімі (ІЖӨ) 305,9 миллиард долларға жеткенін атап өтті. Салыстыра кетсек, бұл 2019 жылғы көрсеткіштен 1,7 есеге артық. Бірақ, бұл жердегі ең басты жетістік – өсімнің сапасы. Егер бұрын біздің бюджетіміз тек мұнай мен металдың әлемдік бағасына тәуелді болса, бүгінде өңдеу өнеркәсібінің үлесі кен өндіру секторынан да асып түсті.

Бұл – нағыз экономикалық бетбұрыс. Түркістан облысы үшін бұл реформалардың маңызы зор. Облыс орталығының Түркістан қаласына қоныс аударуымен басталған ұлы көш Президентіміздің тұсында жаңа мазмұнға ие болды. Біз тек құрылыспен ғана емес, нақты өндіріспен де айналыса бастадық. Түркістан облысындағы «Ecoculture-Eurasia» жылыжай кешені сияқты алып жобалар – Президенттің «инвестиция тарту» саясатының жергілікті жердегі нақты көрінісі. Өңдеу өнеркәсібінің өңірлік үлесі артып, жаңа жұмыс орындарының ашылуы өңірдегі жұмыссыздық мәселесін шешуге септігін тигізіп отыр.

 

Ауыл – ел бесігі

Мемлекет басшысы ауыл шаруашылығы саласын дамытуды стратегиялық басымдық деп бекітті. Бұл – өте көреген шешім. Қазақ­станның жаны – ауылда, әсіресе, біздің Түркістан облысында халықтың жартысынан көбі ауылдық жерлерде тұрады. Сондықтан ауыл экономикасы – облыс экономикасының тірегі. Үкімет басшысының дерегінше, ауыл шаруашылығы өнімінің жалпы көлемі жеті жылда екі есе өсіп, 10 триллион теңгеге жуықтаған.

Мемлекет тарапынан бұл салаға жылына 1 триллион теңгеге жуық қаражат бөлінуі – бұрын-соңды болмаған қолдау. Түркістандық шаруалар үшін бұл үлкен демеу. Бүгінде Мақтаарал мен Жетісайдың мақташылары, Сарыағаш пен Келестің көкөніс өсірушілері, Түлкібастың бағбандары мемлекеттің қамқорлығын сезіне бастады. Әсіресе, ағын су мәселесіне Президенттің тікелей назар аударуы біз үшін өте маңызды. Суармалы жерлерді 2,5 млн. гектарға жеткізу және ирригациялық каналдарды жаңғырту бағдарламасы аясында облысымызда ондаған канал мен су қоймалары жөндеуден өтуде. «Ауыл аманаты» бағдарламасының өңірімізде сәтті жүзеге асуы – Президенттің «халықтың табысын арттыру» тапсырмасының нақты орындалуының дәлелі. Мыңдаған отандасымыз өз кәсіптерін дөңгелетіп, ауылдағы ағайынның еңсесі тіктелді.

 

Әлеуметтік әділдік

Президентіміздің «Әділетті Қазақстан» тұжырымдамасы жай ғана саяси термин емес, бұл – әрбір азаматтың құқығы қорғалатын, мемлекет байлығы тең бөлінетін қоғам құру идеясы. Осы тұрғыда «Ұлттық қор – балаларға» бағдарламасын ерекше атап өткім келеді. Түркістан облысы – еліміздегі демографиялық өсімнің драйвері. Біздің облыста жыл сайын 50-60 мың сәби дүниеге келеді. Демек, бұл бағдарламаның игілігін көретіндердің басым көпшілігі – біздің өңірдің балалары. Бұл – болашақ ұрпақтың білім алуы мен баспаналы болуына жасалған қамқорлық.

Сонымен қатар, заңсыз иелікке өткен активтерді мемлекетке қайтару процесін әділдіктің салтанат құруы деп айтар едік. Олжас Бектенов өз мақаласында қайтарылған қаражат есебінен елімізде 180-нен астам медициналық нысан мен жүздеген мектеп салынғанын атап өтті. Осы қайтарылған қаражат есебінен біздің облыста жаңа музыка мектебі, заманауи спорт алаңдары бой көтерді. Бұл – Әділетті Қазақстанның нақты көрінісі деп білеміз.

Денсаулық сақтау саласындағы жетістіктер де көңіл қуантады. Облысымыздың шалғай ауылдарында «Ауылда денсаулық сақтауды жаңғырту» ұлттық жобасы аясында жүздеген фельдшерлік-акушерлік бекеттер мен дәрігерлік амбулаториялар ашылды. Бұл тұрғындардың медициналық көмекке қолжетімділігін арттырды. Ана өлімін азайту бойынша еліміз әлемде алғашқы ондыққа енді.

 

Инфрақұрылым – өңірдің күре тамыры

Мемлекет басшысы Қазақстанның транзиттік әлеуетін арттыруды стратегиялық міндет етіп қойды. Жеті жылда 25 мың шақырым жолдың жөнделуі мен жаңадан салынуы – бұл үлкен көрсеткіш. Түркістан облысы арқылы өтетін «Батыс Еуропа – Батыс Қытай» күре жолының маңызы Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Кемелұлының тұсында жаңаша сипат алды. Жергілікті жолдардың сапасын 95 пайызға жеткізу туралы тапсырма облыс әкімдігі тарапынан сапалы орындалуда.

Логистика саласындағы жаңа жобалар Түркістанды Орталық Азияның хабына айналдыруда. Жаңадан ашылған халықаралық әуежай, теміржол қатынастарының реттелуі өңірге туристер мен инвесторлар ағынын молайтты. Құрлықтағы «Қорғас» портының тәжірибесі Түркістанның шекара маңындағы сауда-логистикалық аймақтарында да қолданылып, Өзбекстанмен арадағы тауар айналымын жаңа биікке көтерді.

 

Білім, ғылым және руханият

Президентіміздің ұстаздар мәртебесін көтеруге бағытталған саясаты біздің еліміздегі сан мыңдаған педагогтардың еңсесін тіктеді. «Жайлы мектеп» ұлттық жобасы аясында Түркістан облысында ең көп мектеп салынуда. Бұл – үш ауысымды мектептер проблемасын түбегейлі шешуге бағытталған батыл қадам.

Ғылымның лайықты көлемде қаржыландырыла бастауы Түркістанның киелі жерлерін, тарихын зерттеуге де жаңа мүмкіндіктер ашты. Қожа Ахмет Ясауи атындағы халықара­лық қазақ-түрік университеті мен өзге де оқу орындарының ғылыми әлеуеті артып, жастардың білімге деген құштарлығы оянды.

 

«Заң мен тәртіп» және экологиялық мәдениет

Бүгінгі таңда еліміздегі кез келген реформаның табысты болуының кепілі – заңның үстемдігі. ҚР Президенті Тоқаев жариялаған «Заң мен тәртіп» қағидаты қоғамда жаңа мәдениет қалыптастырды. Бұл тек қылмыспен күрес емес, бұл – әрбір азаматтың жауапкершілігі, жемқорлыққа төзбеушілік.

Президенттің «Таза Қазақстан» экологиялық акциясы Түркістан облысында бүкілхалықтық қозғалысқа айналды. Киелі шаһардың айналасын көгалдандыру, Арал теңізі табанын ну орманға айналдыру жөніндегі бастамалар – табиғатқа деген жаңа көзқарастың көрінісі. Бұл – тек тазалық қана емес, бұл – Отанға деген сүйіспеншіліктің белгісі.

 

Жаңа Ата Заң және кемел келешек

Арада өткен осы жеті жыл – Қазақстанның жаңа тарихындағы айтулы кезең. Президент Қасым-Жомарт Тоқаевтың бастамасымен әзірленген жаңа Конституция жобасы – осы жеті жылдық жасампаздықтың заңды қорытындысы және келешек дамудың айқын бағдары. Бұл құжат – халықтың арман-мұратымен үндескен, мемлекеттіліктің іргесін бекіте түсетін тарихи таңдау.

Мен, ел ағасы ретінде, Қазақстанның бүгінгі бағытына бек сенемін. Біз дағдарыстардан сабақ алып, жүйелі даму жолына түстік. Түркістан түлеп, еңсесін тіктеді. Экономикамыз әртараптанды, әлеуметтік саясатымыз әділеттілікке қадам басты. Ендігі міндет – осы бірлігіміз бен ынтымағымызды сақтап, Мемлекет басшысының айналасына топтасып, қуатты әрі өркендеген Қазақстанды бірге құру.

Жеті жылда атқарылған ауқымды істер – ертеңгі жарқын болашақтың берік іргетасы. Сол іргетастың мықты болуына Түркістанның әрбір тұрғыны, әрбір азаматы өз үлесін қосатынына сенімім мол. Жасампаздыққа жетелеген бұл жол – абыройлы жол, нұрлы жол болсын!

 

Шалатай МЫРЗАХМЕТОВ,

мемлекет және қоғам қайраткері.